Randevu Al - İSTANBUL
Randevu Al - İSTANBUL +90 (553) 034 22 05
+90 (553) 034 22 05 Harbiye Mah. Mim Kemal Öke Cad. No: 6 D: 3 - Şişli/İstanbul

Varikosel Nedir? Varikosel Zararlı Mıdır?

Varikosel Nedir? 

Erkeklerin yaklaşık %15’ini etkileyen bir hastalık olan varikosel erkek kısırlığının en sık görülen nedenidir. Ancak, sperm parametreleri bozuk olan hastaların %25'inde, kısırlık görülen erkeklerin ise %40'ında varikosel tespit edilmektedir. Ayrıca, başka bir açıdan bakıldığında, hiç çocuğu olmamış infertil erkeklerde varikosel görülme ihtimali %35-44 iken, çocuğu olmuş ama tekrar çocuk sahibi olmakta zorluk çeken infertil erkeklerde daha yüksek oranda %45-81 oranında varikosel tespit edilmektedir. Bu nedenle varikosel nedir sorusu sıklıkla infertil çiftler tarafından sorulmakta, ardından varikosel neden oluşur, varikosel kimlerde görülür soruları takip etmektedir. Tüm bu sorulara cevap verelim. Öncelikle, varikosel nedir onu açıklayalım.

Her 100 erkekten 15'inde varikosel görülmektedir.

Varikosel sıklıkla ergenlik döneminde ortaya çıkan bir hastalıktır. Hastanın hangi etnik kökenden olduğu, nerede yaşadığı ya da tıbbi sorunları olup olmadığı varikosel oluşma riskine katkıda bulunmaz. Ancak, obezitenin varikosel oluşma riskini arttırdığına yönelik bazı araştırmalar mevcuttur. Diğer yandan 2012 yılında yapılan bir çalışmada, daha uzun erkeklerin sol testisinde varikosel olma riskinin yüksek olduğu belirlenmiştir.

Varikosel testislerden kanı vücuda taşıyan toplardamarlarda görülen varis durumudur. Yani, "varikosel" testislerde biriken kanı boşaltma işlevini gerçekleştiren toplardamarların varisleşmesi durumudur.

Varikosel sadece testis torbasında görülmekte ve sperm üretiminin ve kalitesinin bozulmasına neden olabildiği için tedavi edilmesi gereken bir durumdur. Varikoselin infertilite (kısırlık) nedeni olabildiği kanıtlanmıştır. Erkek infertilite nedenleri içinde en yaygın görülen ve düzeltilebilir sebep varikoseldir. 

Varikosel Mutlaka Kısırlık Yapar mı?

Varikoseli olan erkeklerin %85'inin fertil olduğu, yani çocuk sahibi olabildiği, infertil erkeklerin ise %40'ında varikosel olduğu dikkate alındığında her varikoseli olan erkekte kısırlık görülmeyeceği aşikardır. Pekii, bunu nasıl açıklarız? İşte mekanizma:

Varikosel Kısırlığa Nasıl Neden Olur? 

Testisler vücudun dışında, göreceli olarak 4 derece daha soğuk bir ortamdadır. Testis kanlanması yoğun bir organdır. 3 atardamar testisi besler. Testisin 2 görevi vardır ve 2 ayrı hücre tipinde yerine getirilir. Çok hassas ve özelleşmiş hücreler olan Sertoli hücrelerinde sperm üretimi gerçekleşir. Leydig hücrelerinde ise erkeklik hormonu olarak bilinen testosteron üretimi olur. Üretilen testosteron Sertoli hücrelerini de etkileyerek sperm üretimine katkıda bulunur. Tüm bu metabolik faaliyetler sonucunda oluşan toksik atık maddeleri içeren kirli kan testisi onlarca toplardamardan terkederek kalbe gider.

Toplardamar yapısına baktığımızda kanın testisten gidişine izin veren ama geri testise dönmesine (reflü) izin vermeyen damar içinde valv (kapakçık) yapısı olduğu görülür. Böylece testis içindeki hassas hücreler zarar görmezler. Ancak, varis halini almış toplardamar (varikosel) varlığında valv sisteminin etkinliği yetersiz kalmakta ve toksik maddeleri için kirli kan testisi rahatça terkedememekte, ayrıca reflü gösteren kan nedeniyle hem toksik maddeleri hem de vücudun sıcaklığını testise yansıtmakta ve testis içinde ısı artmaktadır. Böylece hem toksik maddeler hem yüksek ısıya maruz kalan testis dokusu zarar görmektedir. Bir testiste oluşan varikosel, her iki testisi de ilgilendiren ortak bağlantılar aracılığıyla diğer testisi de etkiler. Öncelikle daha hassas olan Sertoli hücrelerinde fonksiyon kaybı ve hücre ölümü oluşmakta, takiben patoloji yerleştikçe Leydig hücreleri de etkilenmekte ve testosteron üretimi azalmaktadır. Sonuçta etkilenme derecesine göre,

  • sperm üretiminde bozulma (infertilite)
  • testiste hücre ölümüne bağlı küçülme ve yumuşama,
  • hipogonadizm (düşük testosteron seviyesi nedeniyle oluşan klinik tablo, cinsel istekte azalma, sertleşme bozukluğu) ve
  • varikosel halini almış damarların ağrı sinirlerini uyarması suretiyle testiküler/kasık ağrısı gelişmektedir.

Varikoselin infertiliteye nasıl neden olduğu henüz kesin olarak her yönüyle aydınlatılamamış olmasına rağmen, artmış skrotal ısı ve atık toksik maddelerin etkisiyle testis dokusunda beslenme bozukluğu, hipoksi, oksidatif stres, DNA hasarı ve hücre ölümü ortaya çıkması en kabul gören mekanizmalardır. Oksidatif stres etkisiyle üretilen spermlerin hareketliği ve yapısı da bozulur. Bu durum spermin fertilizasyon kapasitesini yani yumurtayı dölleme fonksiyonunu azaltır. Sperm DNA hasarı (DNA fragmantasyonu) nedeniyle tekrarlayan gebelik kayıpları ve genetik anomalilere neden olabilmektedir.

Varikosel Nedenleri

Varikosel nedenleri ile ilgili yapılan araştırmalar hala devam etmekle beraber bu duruma neyin sebep olduğu henüz tam olarak tespit edilememiştir. Ancak varikosel nedenleri arasında genetik nedenlere bağlı olarak (kesin olmamakla birlikte), testislerden kanı taşıyan toplar damarlardaki kapakçıklarda sorun oluşmasının neden olduğu görüşü kabul görmektedir. Toplar damar kapakçıklarının düzgün çalışmaması kan akışının düzeninin bozulmasını ve geriye akım olmasını sağlayarak damarların genişlemesine (varikosel) neden olmaktadır. 

Varikosel Belirtileri Nelerdir?

Varikosel sebepleri dışında belirtilerini de bilmeniz gerekmektedir. Varikoseli olan hastaların %10'unda ağrı ilk belirti olabilir.

  • Testis torbasındaki genişlemiş damarlar solucan dolu bir torba gibi görünür ve hissedilir.
  • Testis torbasında, yeri tam olarak belirlenemeyen, rahatsız edici ağrı hissi vardır.
  • Ağrı hasta ayaktayken, ıkınırken, zorlanırken kötüleşir, ancak yattığı zaman rahatlama gözlenir.
  • Testislerde görülen ağrısız yumrular oluşur.
  • Testislerden biri diğerinden daha büyük veya daha ağır olabilir.
  • Yorucu egzersizden sonra daha kötü olan ağrı görülür.
  • Sıcak havalarda daha kötü olan ağrılar olur.
  • Düzenli ilişkiye rağmen gebelik olmaması.

Varikosel sık görülen yaygın bir durum olmasına rağmen varikosel belirtileri genellikle gözden kaçabilir, anlaşılamayabilir. Bu belirtilere dikkat edilmesi, varikoselin erken teşhis edilmesinde faydalı olacaktır. 

Varikosel tedavi edilebilen bir hastalık olması nedeniyle, erken teşhis edilip tedavi edildiği zaman çoğunlukla varikosel tedavisi sonrasında cinsel yaşamda herhangi bir sorun yaşanmamaktadır. Varikosel ile ilgili detaylı bilgi için kliniğimize danışmayı unutmayın.

[widget-129]

Yorum Yap